Meld je aan voor de ENTAMEER nieuwsbrief



Wat leiders kunnen leren van kiespijn en een bezoek aan de tandarts

O: Kiespijn?
Ik: Ja kiespijn! Eigenlijk niet alleen kiespijn, maar pijn, met of zonder zichtbare oorzaak.
O: Hmmm…. Kunnen we het niet ergens anders over hebben?
Ik: Want?
O: Nou, het roept niet gelijk prettige associaties op. Sterker nog, ik word verre van uitgenodigd om onze organisatie te overtuigen dat we dit nodig hebben.
Ik: Dus je eerste reactie is dat het vast zinvol is, maar niet voor jullie, niet om nu expliciet aandacht te gaan geven?
O: Ja, precies dat.
Ik: Dat begrijp ik heel goed. Je hebt een gezonde primaire reactie op pijn: “Wegwezen! Hier moeten we niet meer van hebben, want dat is niet goed!”
O: Dat klopt. Als ik het hoor, denk ik: het kan alleen maar erger worden.
Ik: Deze waarschuwingsfunctie heeft pijn ook. En die is extreem zinvol. Alleen is dat niet de enige zin van pijn. Niet zin in pijn, maar zin van pijn. De managementinformatie die in de pijn zit, kunnen we pas ‘downloaden’ als we secundair reageren.
O: Klinkt wel logisch, maar of het echt prettig is…
Ik: Goed punt. De primaire reactie op pijn is er en nee, die is meestal niet prettig. Dat is nu eenmaal hoe we biologisch zijn geprogrammeerd.
O: Daarmee zeg je: “Wat ik ook doe, er is altijd pijn.”
Ik: Ja, dat zeg ik.
O: Hmm, dat is even slikken, want ik kwam bij jou voor een oplossing voor mijn vraagstuk.
Ik: Het slechte nieuws is dat er pijn zal zijn. Elke verandering en ingreep gaat gepaard met pijn. Het zou ook een illusie zijn als dat weg te nemen is met een gesprek, een veranderplan of dit blog.
O: Is er ook nog goed nieuws?
Ik: Tuurlijk! Pijn gaat er zijn, maar lijden is niet nodig!
O: Ja, dat snap ik, maar is dit relevant voor managers of juist meer bedoeld voor patiënten en mensen met leed?
Ik: Goede vraag. Het is niet bedoeld voor patiënten. Juist niet, maar het gaat wel altijd over mensen. Pijnleren geeft een bril om constructiever te werken op team, organisatie en/of maatschappelijk niveau. Zodra je echter gaat kijken naar de pijn, ontkom je niet aan inzoomen op mensniveau. En dan zijn mentale en fysieke pijn met elkaar verweven. Op dit microniveau ontstaat gedrag, pijngedrag. Wil je gedrag sturen, beïnvloeden of managen, dan helpt het te snappen hoe pijn werkt.
O: Hmmm… Hoe leg jij dit uit aan bestuurders?
Ik: Door ze mee te nemen naar de tandarts!
O: Dat is volgens mij niemand zijn hobby. Ik ben wel benieuwd naar de metafoor.
Ik: In jouw team zit iemand met kiespijn. Iedereen die kiespijn heeft ervaren, weet dat dit een allesdoordringende pijn is. Stel nu even dat jij deze persoon bent met die kiespijn. Je kan niet meer slapen, niet meer helder denken en eigenlijk wil je je mond niet meer open doen. Wat doe je? Je gaat naar de tandarts. Deze kijkt in je mond en heeft een heldere analyse en een uitvoerbare oplossing:

  • Analyse: een gaatje met een ontsteking eronder
  • Oplossing: boren, wortelkanaalbehandeling en vullen

Dus je gaat liggen in de stoel. Je beseft dat het wel even gaat duren en dat het geen prettige behandeling gaat zijn. Verdoven kan, maar je weet dat dit niet alle pijn wegneemt. Je praat jezelf moed in, je bent er klaar voor!

Op hetzelfde moment kijkt de tandarts naar jou en ziet jouw worsteling en ongemak. Hij concludeert terecht dat jij er geen zin in hebt en dat je er tegenop ziet. En nu hij dat weet, vindt hij het wel naar om te boren, want hij weet dat jij het ook niet fijn vindt. En de tandarts stelt voor om het een week aan te kijken, omdat jullie beiden de situatie onprettig vinden.

O: Ja, dat schiet niet op! Niet alleen heb ik nog steeds kiespijn. Het wordt waarschijnlijk alleen maar erger in de aankomende week! En mijn bezoek aan de tandarts is ook nog eens verloren tijd geweest!
Ik: Precies! Gelukkig is de tandarts geschoold in de pijn in het hier en nu kunnen verdragen ten bate van het plezier van het lange termijn resultaat.
O: Nu klinkt het als een managementstrategie!

Leiderschapstips van de tandarts:

  • Behandel de oorzaak van de pijn.
  • Kies voor de (midden) lange termijn oplossing.
  • Verdraag het leed in het hier en nu.
  • Bekwaam jezelf in het constructief pijn doen voor positieve impact.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *